Xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO vinh danh Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm

 Sáng 7/12, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng phối hợp Viện Văn học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học nhằm đánh giá các giá trị to lớn về văn học và tầm ảnh hưởng quốc tế từ di sản của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Hội thảo khoa học “Di sản của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm từ tầm nhìn hiện đại”, nhằm nghiên cứu đánh giá toàn diện, hệ thống nội dung, tư tưởng, triết lý minh triết, tinh thần khai sáng, nghệ thuật và các giá trị to lớn về văn học, thẩm mỹ, nhân văn, giáo dục, lý tưởng hòa bình, tầm ảnh hưởng quốc tế từ di sản của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm sinh năm 1491, mất năm 1585. Ông là người con ưu tú của làng Trung Am, huyện Vĩnh Lại (nay thuộc xã Nguyễn Bỉnh Khiêm, thành phố Hải Phòng). Ông là một trong những danh nhân kiệt xuất của thế kỷ 16, một học giả toàn tài với những đóng góp nổi bật trên các lĩnh vực chính trị, tư tưởng, giáo dục và văn chương.

Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm không chỉ để lại cho hậu thế kho tàng thơ văn Hán Nôm đồ sộ, mà còn là di sản tư tưởng minh triết mang giá trị vượt thời gian. Ông được xem là hiện thân của trí tuệ và đạo đức Việt Nam, là người kết hợp giữa tinh hoa của học vấn bác học với tri thức dân gian, thể hiện trong trước tác, sấm ký, lời dạy, giai thoại và đời sống văn hóa - tín ngưỡng của nhân dân.

Quang cảnh Hội thảo khoa học “Di sản của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm từ tầm nhìn hiện đại”. (Ảnh: Hồng Nhung)

Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Nguyễn Minh Hùng - Phó Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh, đây là sự kiện quan trọng nhằm nhận diện, tôn vinh và phát huy các giá trị di sản văn hóa cũng như những đóng góp của danh nhân kiệt xuất Nguyễn Bỉnh Khiêm đối với lịch sử dân tộc.

Hội thảo bổ sung cơ sở khoa học cho việc xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO vinh danh Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm vào dịp kỷ niệm 450 năm ngày mất (1585-2035).

Tại Hội thảo, lãnh đạo thành phố mong muốn các nhà khoa học, các chuyên gia tập trung hệ thống hóa các thông tin, phát hiện và diễn giải mới về thân thế, sự nghiệp, quan điểm chính trị - xã hội - giáo dục; làm rõ vấn đề văn bản học và tính chất văn - sử - triết trong trước tác của Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Hải Phòng Nguyễn Thành Trung phát biểu đề dẫn Hội thảo. (Ảnh: Hồng Nhung)

Bên cạnh đó, hội thảo đánh giá toàn diện hệ thống tư tưởng, triết lý minh triết, tinh thần khai sáng, cùng những giá trị to lớn về văn học, thẩm mỹ, nhân văn, giáo dục, lý tưởng hòa bình và tầm ảnh hưởng quốc tế của di sản Nguyễn Bỉnh Khiêm; đồng thời, khẳng định những giá trị nổi bật và đóng góp to lớn của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm và di sản ông để lại đối với lịch sử dân tộc, có tầm ảnh hưởng trên nhiều lĩnh vực chính trị, văn hóa, xã hội.

Thông qua đó, gợi mở những hướng đi mới, những định hướng quan trọng cho công tác nghiên cứu, bảo vệ và phát huy những giá trị di sản của Trạng trình Nguyễn Bỉnh Khiêm trong tương lai.

Các chuyên gia và nhà khoa học tham dự đóng góp ý kiến tại Hội thảo. (Ảnh: Hồng Nhung)

Sau hơn 2 tháng triển khai, Ban Tổ chức Hội thảo đã nhận được 59 báo cáo tham luận của các nhà khoa học, nhà quản lý, giảng viên đến từ nhiều cơ quan, đơn vị trên toàn quốc.

Nội dung các tham luận tập trung vào 4 nội dung chính gồm: vấn đề văn bản học trước tác của Nguyễn Bỉnh Khiêm; tư tưởng Nguyễn Bỉnh Khiêm từ tầm nhìn hiện đại; tính hợp nguyên văn - sử - triết qua trước tác của Nguyễn Bỉnh Khiêm; tiếp nhận di sản của Trạng trình Nguyễn Bỉnh Khiêm trong bối cảnh văn hóa đương đại.

Từ các nội dung tham luận, các chuyên gia, các nhà khoa học đã khẳng định Nguyễn Bỉnh Khiêm là một người học rộng, tài cao; đỗ đạt và thành danh trên con đường công danh đã chọn; là người luôn gắn bó cuộc đời mình vì nhân dân, đất nước.

Hành trạng cuộc đời ông trải qua những thăng trầm của lịch sử với các triều đại khác nhau nên sự nghiệp của Nguyễn Bỉnh Khiêm đã có những biến động lớn với ba lần cáo quan về hưu. Ông là nhà thơ lớn của dân tộc về cả phương diện nghệ thuật thơ ca và phương diện nội dung phản ánh.

Các bài thơ của ông đã chỉ ra quy luật biến đổi của tạo hóa và xã hội nên đời sau coi đó như những lời sấm kí, tiên đoán trước thời thế hàng trăm năm.

Chính vì những lý do trên, Nguyễn Bỉnh Khiêm đã được người đương thời và hậu thế đánh giá cao ở nhiều phương diện như đạo đức, tài năng chính trị, văn chương.

Ông trở thành vị Trạng Trình, nhà tiên tri với những lời sấm kí rất đỗi kinh ngạc bởi sự chính xác của nó, ông trở thành vị thần Thành hoàng làng bảo hộ cho dân làng, vị Thánh của đạo Cao Đài bảo hộ cho các tín đồ.

Tất cả những sự vinh phong của nhân dân, quan lại, triều đình, nhà nước và tôn giáo, tín ngưỡng đã khẳng định Nguyễn Bỉnh Khiêm là một nhân vật có tầm ảnh hưởng quan trọng trong lịch sử dân tộc, một danh nhân văn hóa thực thụ.